|
|
 |
 |
Okunma |
|
299 |
Bacak damar tıkanıklığı
Bacaklara giden damarların ateroskleroza (damar sertliği) bağlı
tıkanması sonucunda ortaya çıkan tabloya periferik arter hastalığı adı
verilir.
Periferik arter hastalığının görülme sıklığı % 12 civarında
saptanmıştır. Hastalık kadın ve erkekte eşit oranda saptanır. Bu
hastalık, kalp krizi ve beyin felci gibi diğer damar tıkanıklığı
sonucunda oluşan hastalıklarla daha fazla beraber gözlenmektedir.
Özellikle bacak damarlarında tıkanıklığı olanların kalp krizi veya diğer
nedenlerden ölüm oranı 3-4 kat daha fazladır. Ağır tıkanıklıklarda
yıllık ölüm oranı % 25′e kadar çıkar.
Risk faktörleri nelerdir?
• Yaş: Hastalık 40 yaş ve üstü daha fazla gözlenmektedir.
• Sigara içimi: Özellikle 10 yılın üstünde ve günde 1 paket sigaradan
fazla tüketen kişilerin hastalığa yakalanma oranı çok artmaktadır.
• Şeker hastalığı: Şeker hastalığı olan kişilerde damar yapısında
daha hızlı bozulma olduğu için tıkanma da daha hızlı gerçekleşecektir.
• Kan yağlarında yükseklik: Hastalardaki kan kolesterol
seviyelerindeki yükseklik damar yapısını bozarak tıkanıklığı şeker
hastalığı gibi hızlandırmaktadır.
• Hipertansiyon: Kan basıncı yüksekliği de damar sertliğine gidişi hızlandırarak tıkanıklığın oluşmasında rol oynamaktadır.
Hastalık nasıl anlaşılır?
Hastalarda ilk gözlenen bulgu bacak ağrısıdır. Bu ağrı yürürken
artar, dinlenme ile azalır. Özellikle baldır bölgesinde şiddetli
hissedilir. Hastaların bir kısmında kan akımındaki azalmaya bağlı olarak
bacaklarda yaralar ve kangren gözlenir. Hastalığın şiddeti gittikçe
atar ve sonunda 5 yıl içinde % 5 kadarının ayağı kesilmek zorunda kalır.
Sigara bırakılmalıdır…
Bacak ağrısı ile karşılaşan ve 40 yaş üstü kişilerin özellikle
yürümekle ağrıları artıyorsa mutlaka bir doktora başvurmaları
gerekmektedir. Bu hastalara bacak damarlarının dopler ultrasonu
yapılarak damar yapısında tıkanıklık düzeyleri saptanmaktadır.
Bacak damarlarında tıkanıklık saptanan bir kişinin en önemli korunma
yolu sigaranın bırakılmasıdır. Sigaraya devam edilmesi halinde bacak
kangreni kaçınılmazdır. Hastaların daha sonra yüksek olan kan kolesterol
ve trigliserid oranları düşürülmelidir. Bu tedavi kişiyi kalp krizinden
de koruyarak iki kat yarar sağlayacaktır. Şeker hastalığı olan ve şeker
düzeyleri dengede olmayan hastaların derhal şeker takiplerinin
yapılarak açlık şeker düzeylerinin indirilmesi sağlanmalıdır. Bu tipte
hastalarda kan basıncında yükseklik saptandığı için kan basınçlarını da
indirmek çok doğru bir davranış olacaktır. Tuz alımları da bu nedenle
kısıtlanmalıdır.
Nasıl tedavi edilir?
Amaç, tıkanık damarın açılmasıdır. Hastada ani bir damar tıkanıklığı
gelişmemişse tıbbi tedavi yöntemleri kullanılmalıdır. Hastalığın tıbbi
tedavisinde ilk önce aspirin verilir. Yanında hastalara pıhtılaşmayı
önleyici bir takım ilaçlar ve egzersiz tedavisi uygulanır. Son yıllarda
damar genişleticiler ve bu bölgedeki oksijenlenmeyi düzenleyici ilaçlar
kullanılmaya başlamış.
|